Piłka czy gramofon? - zabawka edukacyjna na wystawie gier i zabawek na Dynasach w Warszawie w 1902 roku w świetle ówczesnej prasy

Anna Wojewoda

Abstrakt


Celem niniejszego artykułu jest przedstawienie zabawek edukacyjnych prezentowanych w dziale specjalnym na wystawie gier i zabawek dziecięcych w Warszawie na Dynasach w 1902 roku. Aby odpowiedzieć na pytanie dotyczące kryteriów doboru zabawek przez komisję pedagogiczną, a także na to, w jakim świetle pracę gremium przybliżono warszawiakom, poddano analizie badawczej materiał prasowy z roku 1902, ograniczając się do trzech miesięcy: września (przed rozpoczęciem wystawy), przełomu września i października (czas trwania wystawy) oraz przełomu października i listopada (po zakończeniu wystawy). Za źródło posłużyły takie czasopisma, jak: „Gazeta Rzemieślnicza”, „Kurier Warszawski”, „Moje Pisemko”, „Przegląd Tygodniowy Życia Społecznego, Literatury i Sztuk Pięknych”, „Przyjaciel Dzieci”, „Tygodnik Ilustrowany”, „Ziarno”. W artykule opisano miejsce wystawy oraz poszczególne jej działy, przedstawiono także skład komisji pedagogicznej i jej zadania. Trzon opracowania stanowi opis wybranych przez członków komisji zabawek uznanych przez nich za edukacyjne. W pracy zaprezentowano także kryteria, którymi się kierowała komisja, a także opinie o niej oraz dokonanych przez nią wyborach, które przebijają się w rubrykach warszawskich gazet z 1902 roku.


Słowa kluczowe


zabawka edukacyjna, wystawa gier i zabawek, Dynasy, Warszawa 1902, prasa XX-wieczna

Pełny tekst:

PDF

Bibliografia


Źródła:

„Gazeta Rzemieślnicza” 1902, nr 41.

„Kurier Warszawski” 1902, nr 250.

„Kurier Warszawski” 1902, nr 254.

„Kurier Warszawski” 1902, nr 261.

„Kurier Warszawski” dodatek poranny 1902, nr 262.

„Kurier Warszawski” dodatek poranny 1902, nr 263.

„Kurier Warszawski” dodatek poranny 1902, nr 264.

„Kurier Warszawski” dodatek poranny 1902, nr 265.

„Kurier Warszawski” dodatek poranny 1902, nr 271.

„Kurier Warszawski” dodatek poranny 1902, nr 274.

„Moje Pisemko” 1902, nr 3.

„Moje pisemko” 1902, nr. 6.

„Przegląd Tygodniowy Życia Społecznego, Literatury i Sztuk Pięknych” 1902, nr 39.

„Przegląd Tygodniowy Życia Społecznego, Literatury i Sztuk Pięknych” 1902, nr 41.

„Przyjaciel dzieci” 1902, nr 41.

„Tygodnik Ilustrowany” 1902, nr 39.

„Ziarno” 1902, nr 39.

Czapski L., Wspomnienia z lat dziecinnych wierszem, Warszawa 1830.

Rostworowski A., Ziemia, której już nie zobaczysz. Wspomnienia kresowe, oprac. S. J. Rostworowski, Warszawa 2001.

Samozwaniec M., Maria i Magdalena, [w:] Podróż w dalekie lata. Antalogia, wybór H. Kostyro, Warszawa 1976.

Opracowania:

Golka B., Kształtowanie się wiedzy o prasie w Polsce w XIX wieku, Warszawa 1969.

Kabacińska-Łuczak K., Od grzechotki do…- słów kilka o zabawkach dziecięcych, „Studia Edukacyjne” 2010, nr 11.

Kafel M., Prasoznastwo, Warszawa 1969.

Kwapień E., Między słowami a rzeczywistością – wybrane nazwy środków transportu w dziewiętnastowiecznej polszczyźnie, Rozprawy komisji językowej ŁTN, t. LX, Łódź 2014.

Łach J., Polska lalką stała, czyli historia pewnej fabryki, [w:] Zabawka – przedmiot ludyczny i obiekt kolekcjonerski, red. K. Kabacińska-Łuczak, D. Żołądź-Strzelczyk, Poznań 2016.

Nawrot-Borowska M., Zabawka dziecięca na terenie ziem polskich w II połowie XIX i na początku XX wieku w przekazach pamiętnikarskich, [w:] Zabawka – przedmiot ludyczny i obiekt kolekcjonerski, red. K. Kabacińska-Łuczak, D. Żołądź-Strzelczyk, Poznań 2016.

Żołądź-Strzelczyk D., Gomułka I., Kabacińska-Łuczak K., Nawrot-Borowska M., Dzieje zabawek dziecięcych na ziemiach polskich do początku XX wieku, Wrocław 2016.




DOI: http://dx.doi.org/10.14632/eetp.2018.13.49.41

Refbacks

  • There are currently no refbacks.


Creative Commons License
This work is licensed under a Creative Commons Attribution-NoDerivatives 4.0 International License.

ISSN 1896-2327
e-ISSN 2353-7787