Teoretyczne założenia kształtowania postawy twórczej dzieci w wieku przedszkolnym

Barbara Surma

Abstrakt


Celem artykułu jest przybliżenie wybranych teoretycznych i praktycznych aspektów kształtowania postawy twórczej dzieci w wieku przedszkolnym. W pierwszej kolejności przedstawiono niezbędne wyjaśnienia terminologiczne, wprowadzające w szeroką tematykę twórczości, aktywności własnej, twórczej aktywności i postawy twórczej dziecka. Ze względu na różnorodne podejścia do twórczości dziecka przyjęto założenia humanistyczno-podmiotowe, które wskazują, że dziecko jest twórcze. Twórczość dziecka przejawia się w jego aktywności, tworzeniu dzieł, które są efektem pracy wyobraźni, która organizuje i porządkuje oraz przekształca informacje ze świata zewnętrznego. Jest ona związana z jego rozwojem, budowaniem siebie i wynika z potrzeby wzrastania. W drugiej kolejności zwrócono uwagę na czynniki, które sprzyjają rozwojowi postawy twórczej dziecka w wieku przedszkolnym. Ich podział na warunki, kontekst i środowisko pozwala zrozumieć złożoność tego zjawiska. Daje też konkretne przesłanki dla praktyki pedagogicznej. Na końcu artykułu przeanalizowano podstawę programową wychowania przedszkolnego z roku 2009 w celu wskazania, jakie cele i treści stymulują kształtowanie postawy twórczej dziecka. Głównym wnioskiem i postulatem, który wynika z analizy literatury przedmiotu, jest zauważenie i uświadomienie współczesnemu nauczycielowi, że jego zadaniem jest stworzenie takich warunków, w których dzieci będą mogły w sposób swobodny wyrażać siebie, przetwarzać zastaną rzeczywistość w celu samorealizacji. Zauważono potrzebę zmiany w podejściu do roli nauczyciela, który ma być towarzyszem dziecka, stwarzającym mu sytuacje problemowe.


Słowa kluczowe


twórczość; twórcza aktywność; własna aktywność; dziecka; postawa twórcza

Pełny tekst:

PDF

Bibliografia


Edukacja kreatywna, red. E.A. Zwolińska, Wydawnictwo Akademii Bydgoskiej, Bydgoszcz 2005.

Feriere A., Breve initiation a l’Education Nouvelle, Ed. Bourrelier, Paryż 1951.

Gloton R., Clero C., Twórcza aktywność dziecka, przekł. I. Wojnar, WSiP, Warszawa 1976.

Karbowniczek J., Kwaśniewska M., Surma B., Podstawy pedagogiki przedszkolnej z metodyką, Akademia Ignatianum, Wydawnictwo WAM, Kraków 2012.

Klus-Stańska D., Konstruowanie wiedzy w szkole, Wydawnictwo UW-M, Olsztyn 2002.

Klus-Stańska D., Nowicka M., Sensy i bezsensy edukacji wczesnoszkolnej, WSiP, Warszawa 2005.

Kujawiński J., Rozwijanie aktywności twórczej uczniów klas początkowych, WSiP, Warszawa 1990.

Malicka M., Uroki i trudy twórczego życia, Wydawnictwo NK, Warszawa 1982.

Mądrzycki T., Psychologiczne prawidłowości kształtowania się postaw, WSiP, Warszawa 1977.

Podstawa programowa wychowania przedszkolnego dla przedszkoli, oddziałów przedszkolnych w szkołach podstawowych oraz innych form wychowania przedszkolnego, Dz. U. z dn. 15 stycznia 2009 r. nr 4, poz. 17.

Popek S., Zdolności i uzdolnienia twórcze – podstawy teoretyczne, [w:] Aktywność twórcza dzieci i młodzieży, red. S. Popek, WSiP, Warszawa 1988, s. 9-39.

Przetacznik-Gierowska M., Zmiany rozwojowe aktywności i działalności jednostki, [w:] Psychologia rozwoju człowieka, red. M. Przetacznik-Gierowska, M. Tyszkowa, PWN, Warszawa 2000, s. 151-189.

Puślecki W., Wspieranie elementarnych zdolności twórczych uczniów, Impuls, Kraków 1999.

Read H., Wychowanie przez sztukę, Ossolineum, Wrocław-Warszawa-Kraków-Gdańsk 1976, [Wstęp I. Wojnar, s. XLVII].

Schulz R., Twórczość – społeczne aspekty zjawiska, PWN, Warszawa 1990.

Szmidt K. J., Pedagogika twórczości, Pedagogika GWP, Gdańsk 2007.

Szuman S., Aktywność własna jako czynnik rozwoju dziecka w okresie 7-14 lat, „Nowa Szkoła”, (1956) 6, s. 565-567

Tyszkowa M., Aktywność i działalność dzieci i młodzieży, WSiP, Warszawa 1977.

Uszyńska-Jarmoc J., Od twórczości potencjalnej do autokreacji w szkole, Trans Humana, Białystok 2007.

Wojnar I., Humanistyczne intencje edukacji, Wydawnictwo Akademickie „Żak”, Warszawa 2000.

Wojnar I., Przedmowa do wydania polskiego, [w:] R. Gloton, C. Clero, Twórcza aktywność dziecka, przekł. I. Wojnar, WSiP, Warszawa 1976, s.13-33.


Refbacks

  • There are currently no refbacks.


Creative Commons License
This work is licensed under a Creative Commons Attribution-NoDerivatives 4.0 International License.

ISSN 1896-2327
e-ISSN 2353-7787