Edukacja ekologiczna NGO w świetle nauczania papieża Franciszka
Analiza działalności komunikacyjnej projektu „Caritas Laudato si’”
Abstrakt
Celem artykułu jest przybliżenie działalności trzeciego sektora w obszarze edukacji ekologicznej, inspirowanej nauczaniem Kościoła katolickiego. Zastosowana metoda badawcza to studium przypadku projektu „Caritas Laudato si’”, obejmujące działania komunikacyjne podejmowane przez nadawców tej inicjatywy w zakresie edukacji ekologicznej. W ramach tej metody dokonano analizy treści obejmującej w szczególności przekazy zamieszczone na oficjalnej stronie internetowej projektu. Wyodrębniono dwa główne problemy badawcze, sformułowane w postaci następujących pytań: 1) Jakie kanały komunikacyjne oraz metody i narzędzia są stosowane w ramach działalności komunikacyjnej projektu „Caritas Laudato si’”? 2) Jakie kluczowe elementy przesłania encykliki Laudato si’, odnoszące się do kryzysu klimatyczno-ekologicznego, występują w przekazach nadawców projektu „Caritas Laudato si’”? Pierwsza część pracy prezentuje wybrane zagadnienia dotyczące kryzysu klimatyczno-ekologicznego, w tym obecne również w nauczaniu papieża – przede wszystkim w encyklice Laudato si’. Druga część obejmuje opis kanałów komunikacyjnych wykorzystywanych przez nadawców analizowanej inicjatywy, a także charakterystykę metod i narzędzi stosowanych w jej ramach. Omówiono w niej również wartości obecne w encyklice Franciszka, komunikowane jednocześnie przez nadawców projektu „Caritas Laudato si’”.
Bibliografia
Informacja prasowa. [2024, 11 grudnia]. Głośno, ale czy skutecznie? Analiza odbioru protestów Ostatniego Pokolenia. PublicRelations.pl. https://publicrelations.pl/glosno-ale-czy skutecznie-analiza-odbioru-protestow-ostatniego-pokolenia/ (dostęp: 20.05.2025).
Jaromi, S. (2019) Boska Ziemia. Kraków: Znak.
Jasikowska, K. & Pałasz, M. (2022). Słownik klimatyczno-ekologiczny. 400 pojęć z wielu nauk. W Jasikowska, K. & Pałasz, M. (Red.), Za pięć dwunasta koniec świata. Kryzys klimatyczno-ekologiczny głosem wielu nauk, Kraków: Uniwersytet Jagielloński w Krakowie, Biblioteka Jagiellońska,777-843.
Jasikowska, K., & Pałasz M. (2022). Wstęp. Kryzys klimatyczno-ekologiczny i akademia: emocje, polityczność, wyobraźnia. W Jasikowska, K., & Pałasz, M. (Red.), Za pięć dwunasta koniec świata. Kryzys klimatyczno-ekologiczny głosem wielu nauk. Kraków: Uniwersytet Jagielloński w Krakowie, Biblioteka Jagiellońska, 7-30.
Kamińska, A. (2020). „Nie ma ekologii bez antropologii”. O zobojętnieniu ekologiczno społecznym, w oparciu o koncepcję „ekologii integralnej” papieża Franciszka. W Urbaniak, M. (Red.) Edukacja Etyczna. Etyczne implikacje katastrofy klimatyczno środowiskowej, Kraków: Wydawnictwo Naukowe UP, 17/2020, 123-149.
Kotler, Ph., & Zaltman, G. (1971). Social Marketing. An Approach to Planed Social Change. Journal of Marketing, 35(3), za: Kudełko, N. (2019). Wpływ reklamy społecznej na deklarowane zachowania odbiorców na przykładzie studentów Uniwersytetu Ekonomicznego w Krakowie. Przedsiębiorczość – Edukacja, 15(2), 106-124.
Łosiewicz, M. (2018). Nowe media w trzecim sektorze. Krytyczna analiza tendencji i uwarunkowań, Gdańsk: Wydawnictwo Uniwersytetu Gdańskiego.
Niewiadomski, K. (2015). Komunikacja niewerbalna w misji nowej ewangelizacji: aspekt teologicznomoralny, Seminare. Poszukiwania naukowe, 36/4, 53-65.
Papież Franciszek. (2015, 24 maja). Laudato si’ [Encyklika poświęcona trosce o wspólny dom]. Watykan. http://www.vatican.va/content/dam/francesco/pdf/encyclicals/documents/papafrances o_20150524_enciclica-laudato-si_pl.pdf (dostęp: 21.05.2025).
Ptaszyńska, A. A. (2019). Antropocen, wielkie przyspieszenie i insektagedon. Kosmos. Problemy Nauk Biologicznych, 68(4), 553-560.
Sitko, B. (2021). Wegetarianizm ekologiczny jako ratunek dla klimatu i środowiska. Wybrane
problemy i kierunki proekologicznych działań. Facta Ficta. Journal of Theory, Narrative & Media, 8 (2/2021), 43-57.
Sitko, B. (2022). Zdrowie ludzi i zwierząt a chów masowy w działaniach komunikacyjnych Koalicji Społecznej Stop Fermom Przemysłowym. W Sitko, B, Kurowicka-Roman, E. & Kobylański, D. (Red.), Świat wobec współczesnych wyzwań społecznych, Łódź: Wydawnictwo Naukowe ArchaeGraph, 83-92.
Skubała, P. (2020). Myślenie relacyjne, inkluzyjne w dobie kryzysu klimatycznego. W Urbaniak, M. (Red.), Edukacja Etyczna. Etyczne implikacje katastrofy klimatyczno środowiskowej, 17/2020, 5-16.
Strona internetowa Caritas Polska. Misja i statut. https://caritas.pl/misja-i-statut/ (dostęp: 22.05.2025)
Strona internetowa Caritas Polska. O nas. https://caritas.pl/o-nas/ (dostęp: 22.05.2025).
Strona internetowa projektu „Caritas Laudato si’”. Biblioteka, https://laudatosi.caritas.pl/biblioteka/ (dostęp: 21.05.2025).
Strona internetowa projektu „Caritas Laudato si’”. Dla mediów. https://laudatosi.caritas.pl/dla mediow/ (dostęp: 21.05.2025).
Strona internetowa projektu „Caritas Laudato si’”. Ekobook, https://laudatosi.caritas.pl/ekobook/ (dostęp: 21.05.2025).
Strona internetowa projektu „Caritas Laudato si’”. Ekologia integralna, https://laudatosi.caritas.pl/ekologia-integralna/ (dostęp: 21.05.2025).
Strona internetowa projektu „Caritas Laudato si’. Eko spoty, https://laudatosi.caritas.pl/artykuly/6-spotow-edukacyjnych-laudato-si/ (dostęp: 21.05.2025).
Strona internetowa projektu „Caritas Laudato si’”. Podcasty o ekologii, https://laudatosi.caritas.pl/biblioteka/ (dostęp: 21.05.2025)
Strona internetowa projektu „Caritas Laudato si’. Wspólnoty Działania, https://laudatosi.caritas.pl/wspolnoty-dzialania/ (dostęp: 21.05.2025).
Strona internetowa projektu „Caritas Laudato si’”. Załóż swój podzielnik, https://laudatosi.caritas.pl/podzielnik/zaloz/ (dostęp: 21.05.2025).
Sztompka, P. (2019). Autentyczność przekazu w komunikacji międzyludzkiej. Sekret papieża Franciszka. W Misztal, W, Nęcek, R. & Radej, M. (Red.), Papież Franciszek i współczesność: Z refleksji nad fenomenem komunikowania się, Kraków: Uniwersytet Papieski Jana Pawła II w Krakowie, 59-70.
Tkocz, A. (2016). Rola marketingu społecznego w kształtowaniu zmian społecznych, Prace Naukowe Uniwersytetu Ekonomicznego we Wrocławiu, 458, 23-32. DOI: 10.15611/pn.2016.458.02.
Urbaniak, M. (2020). O projekcie nowej etyki środowiskowo-klimatycznej. Zarys podstawy aksjologicznej projektu. W Urbaniak, M. (Red.), Edukacja Etyczna. Etyczne implikacje katastrofy klimatyczno-środowiskowej, 17/2020, 77-92.
Wasilik, K. (2014). Trendy w zachowaniach współczesnych konsumentów – konsumpcjonizm a konsumpcja zrównoważona. Konsumpcja i rozwój, 1(6), 66-74.
Copyright (c) 2025 Perspektywy Kultury

Utwór dostępny jest na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa – Bez utworów zależnych 4.0 Międzynarodowe.
Autor, zgłaszając swój artykuł, wyraża zgodę na korzystanie przez Wydawnictwo Uniwersystet Ignatianum z utworu na następujących polach eksploatacji:
- utrwalania utworu w formie papierowej, a także na nośniku cyfrowym lub magnetycznym;
- zwielokrotnienia utworu dowolną techniką, bez ograniczenia ilości wydań i liczby egzemplarzy;
- rozpowszechniania utworu i jego zwielokrotnionych egzemplarzy na jakimkolwiek nośniku, w tym wprowadzenia do obrotu, sprzedaży, użyczenia, najmu;
- wprowadzenia utworu do pamięci komputera;
- rozpowszechniania utworu w sieciach informatycznych, w tym w sieci Internet;
- publicznego wykonania, wystawienia, wyświetlenia, odtworzenia oraz nadawania i reemitowania, a także publicznego udostępniania utworu w taki sposób, aby każdy mógł mieć do niego dostęp w miejscu i czasie przez siebie wybranym.
Wydawca zobowiązuje się szanować osobiste prawa autorskie do utworu.
