Motywy anielskie w trzech kazaniach Szymona Starowolskiego
Abstrakt
Artykuł omawia obecność motywów anielskich w trzech kazaniach Szymona Starowolskiego zamieszczonych w zbiorze Świątnica Pańska (Kraków 1645). Kanonik wawelski wyjaśnił tam m.in. znaczenie Archanioła Michała jako wodza wojsk anielskich; przedstawił bitwę między Michałem a Lucyferem na podobieństwo walki między orłem a żółwiem; wreszcie – ukazał cechy i zadania aniołów stróżów. Analiza tekstów Starowolskiego pozwala dostrzec, że większość jego wywodów jest parafrazą dzieł innych twórców, m.in. Paolo Aresiego i Pelbartusa de Themeswar.
Bibliografia
Bzowski, A. (1611). Sacrum pancarpium pro sanctorum festivitatibus ex flori-bus sacrae scripturae [...] Sertum Tertium. Venetiis: apud Societatem Minimam.
Lewandowski, I. (1991). Wstęp. W: Sz. Starowolski, Wybór z pism. Wrocław: Zakład Narodowy im. Ossolińskich – Wydawnictwo, VII-CXV.
Mazurkiewicz, R. (2002). Aniołowie w piśmiennictwie staropolskim (rekone-sans bibliograficzny). W: H. Oleschko (red.), Księga o aniołach. Kraków: Wy-dawnictwo WAM, 563-588.
Mazurkiewicz, R. (2022). Kilka uzupełnień źródłowych do edycji „Żywotu Pana Jezu Krysta” Baltazara Opeca (w pięćsetlecie wydania z 1522 roku). Terminus, t. 24, z. 4(65), 337. DOI 10.4467/20843844TE.
Moisan-Jabłońska, K. (2002). Michał Archanioł zwyciężający szatana. W: K. Moisan-Jabłońska, Obrazowanie walki dobra ze złem. Kraków: Universitas, 116.
Nowicka-Struska, A. (2008). Ex fumo in lucem. Barokowe kaznodziejstwo An-drzeja Kochanowskiego. Lubin: Wydawnictwo Uniwersytetu Marii Curie-Skłodowskiej.
Palbertus de Themeswar. (1519). Pomerium Sermonum de sanctis hyemales et estivales. [b.m.], sermones CXC-CXCIII.
Panuś, K. (2022). Kaznodziejstwo. Tom 2: Kościół w Polsce od średniowiecza do baroku. Kraków: Wydawnictwo UNUM.
Patrovics, P. (2022). Śladami węgierskiego mnicha w Krakowie. O jednym mało znanym segmencie stosunków polsko-węgierskich. Język – Szkoła – Religia, t. 17, 180-188.
Pawlak, W. (2012). De eruditione comparanda in humanioribus. Studia z dziejów erudycji humanistycznej w XVII wieku. Lublin: Wydawnictwo KUL.
Starowolski, Sz. (1645). Na dzień S. Michała Archanioła. W: Sz. Starowolski, Świątnica Pańska zamykająca w sobie kazania na uroczystości świąt całego roku. Kraków: Drukarnia Krzysztofa Schedla.
Copyright (c) 2026 Perspektywy Kultury

Utwór dostępny jest na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa – Bez utworów zależnych 4.0 Międzynarodowe.
Autor, zgłaszając swój artykuł, wyraża zgodę na korzystanie przez Wydawnictwo Uniwersystet Ignatianum z utworu na następujących polach eksploatacji:
- utrwalania utworu w formie papierowej, a także na nośniku cyfrowym lub magnetycznym;
- zwielokrotnienia utworu dowolną techniką, bez ograniczenia ilości wydań i liczby egzemplarzy;
- rozpowszechniania utworu i jego zwielokrotnionych egzemplarzy na jakimkolwiek nośniku, w tym wprowadzenia do obrotu, sprzedaży, użyczenia, najmu;
- wprowadzenia utworu do pamięci komputera;
- rozpowszechniania utworu w sieciach informatycznych, w tym w sieci Internet;
- publicznego wykonania, wystawienia, wyświetlenia, odtworzenia oraz nadawania i reemitowania, a także publicznego udostępniania utworu w taki sposób, aby każdy mógł mieć do niego dostęp w miejscu i czasie przez siebie wybranym.
Wydawca zobowiązuje się szanować osobiste prawa autorskie do utworu.
