Apostasy in narratives: analysis of motives of apostasy based on biographical interviews
Apostasy in narratives: analysis of motives of apostasy based on biographical interviews
Abstract
This article is dedicated to analyzing the motives behind the decision to apostatize, which is the formal resignation from membership in the Roman Catholic Church community in Poland. Based on the analysis of narrative discourse from material obtained through individual interviews (35 conversations), it became possible to identify seven dominant motives that led individuals aged 18-50+ to submit a declaration of intent to leave the Church at their local parish. Through content analysis and narrative structure analysis, I discovered communicated meanings that reflect both individual elements and shared discursive resources. The data provided insight into identity processes occurring when a person departs from an organization with which they had been, to varying degrees, connected throughout their life. The need to express opposition to institutional patterns imposed during childhood emerged as a primary factor. Additionally, there was a need to be heard and to engage in reflective positioning during conversations, signalling a conscious desire to share thoughts and experiences. The reasons for apostasy discussed in this text can be divided into internal and external factors. Internal factors include emotional, intellectual, spiritual, and moral motives, while external factors encompass social, political, and institutional reasons.
References
Cottee, S. (2015). The Apostates. When Muslims Leave Islam. London: Hurst & Company.
Jacobs, J. (1989). Divine Disenchantment: Deconverting from New Religions. Bloomington: Indiana University Press.
Grabowska, M. (2023). Odchodząc od wierzeń: analiza narracyjna dyskursu o apostazji. Toruń: Wydawnictwo Adam Marszałek.
Polkinghorn, D.E. (1988). Narrative Knowing and the Hu¬man Sciences. Albany: State University of New York.
Bischoping, K., Gazso, A. (2016). Analyzing Talk in the Social Sciences. Los Angeles, London, New Delhi, Singapore, Washington DC: Sage Publications Ltd.
Trzebiński, J. (2002). Narracja jako sposób rozumienia świa¬ta. Gdańsk: GWP.
Barker, Ch., Galasiński, D. (2001). Culural Studies and Dis¬course Analysis. A Dialogue of Language and Identi¬ty. London: Sage Publications Ltd.
Kvale, S. (2012). Prowadzenie wywiadów, tłum. Dziuban A. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN.
Rozdziały w pracy zbiorowej
Bromley, D. (1998). Sociological Perspectives on apostasy: An overview. W: D. Bromley (red.), The politics of re¬ligious apostasy: The role of apostates in the trans¬formation of religious movements (Religion in the Age of Transformation). Westport, Connecticut, London: Praeger, s. 3–16.
Artykuły w czasopismach
Taylor, S., Littleton, K. (2010). Biografie w rozmowie. Narra¬cyjno-dyskursywne podejście badawcze. Przegląd So¬cjologii Jakościowej, t. VI, nr 2, 103–121.
Bruner, J. (1991). Narrative Construction of Reality. Criti¬cal Inquiry, 18, Issue 1, 1–21.
Little, M., Jordens, F.C. i Sayers, E.J. (2022). Discourse Communities and the discourse of experience. Biotechnical Inquiry, 19, 61-69.
Souto-Manning, M. (2012). Critical Narrative Analysis: the interplay of critical discourse and narrative analyses. International Journal of Qualitative Studies in Edu¬cation, 27: 2, 159–180.
Inne
Uchwała nr 20/370/2015 Konferencji Episkopatu Pol¬ski z dn. 7 października 2015 r. dotycząca wyda-nia Dekretu Ogólnego Konferencji Episkopatu Pol¬ski w sprawie wystąpień z Kościoła oraz powrotu do wspólnoty Kościoła dekret_ogolny.pdf, episko¬pat.pl [2022-09-22].
Copyright (c) 2026 Perspectives on Culture
This work is licensed under a Creative Commons Attribution-NoDerivatives 4.0 International License.
Autor, zgłaszając swój artykuł, wyraża zgodę na korzystanie przez Wydawnictwo Uniwersystet Ignatianum z utworu na następujących polach eksploatacji:
- utrwalania utworu w formie papierowej, a także na nośniku cyfrowym lub magnetycznym;
- zwielokrotnienia utworu dowolną techniką, bez ograniczenia ilości wydań i liczby egzemplarzy;
- rozpowszechniania utworu i jego zwielokrotnionych egzemplarzy na jakimkolwiek nośniku, w tym wprowadzenia do obrotu, sprzedaży, użyczenia, najmu;
- wprowadzenia utworu do pamięci komputera;
- rozpowszechniania utworu w sieciach informatycznych, w tym w sieci Internet;
- publicznego wykonania, wystawienia, wyświetlenia, odtworzenia oraz nadawania i reemitowania, a także publicznego udostępniania utworu w taki sposób, aby każdy mógł mieć do niego dostęp w miejscu i czasie przez siebie wybranym.
Wydawca zobowiązuje się szanować osobiste prawa autorskie do utworu.
