Czy montessoriański przedszkolak stanie się kreatywnym nastolatkiem? Doświadczenia średniego dzieciństwa a postawa twórcza adolescentów

Iwona Sikorska, Izabela Osmańska

Abstrakt


Pedagogika Montessori, wpisuje się w nurt alternatywnych metod wychowania, a jej popularność w Polsce wzrasta nieprzerwanie od lat 90. ubiegłego wieku. Coraz większa ilość rodziców, stawiając sobie pytanie o wybór rodzaju przedszkola dla swojego dziecka rozważa również możliwość inną niż przedszkole samorządowe. Prezentowany artykuł stara się odpowiedzieć na pytanie, czy montessoriańskie przedszkole może mieć wpływ na rozwój postawy twórczej u jego absolwentów. Projekt badawczy realizowano w oparciu o podejście jakościowe, metodologia opierała się na wielokrotnym studium przypadku. Badania odbywały się w lipcu oraz sierpniu 2012 roku w Krakowie. Grupę badaną stanowili nastolatkowie z co najmniej trzyletnim kontaktem z przedszkolną placówką montessoriańską. Drogą spotkań indywidualnych przebadano dziesięcioro absolwentów krakowskiego przedszkola Montessori. Jako narzędzia badawcze wykorzystano wywiad ustrukturowany, Kwestionariusz Poczucia Kontroli PK-4 F.B. Bryanta oraz Kwestionariusz Twórczego Zachowania KAHN Stanisława Popka. Wyniki badań były analizowane w zakresie czterech czynników, takich jak: konformizm, zachowania algorytmiczne, zachowania heurystyczne, nonokonformizm. Uzyskane wyniki posłużyły do interpretacji stylu funkcjonowania poznawczego i motywacji osób badanych. Z przeprowadzonych badań wynika, że montessoriański przedszkolak ma duże szanse, by stać się w przyszłości twórczym nastolatkiem.

Słowa kluczowe


pedagogika Montessori; adolescencja; kreatywność

Pełny tekst:

PDF

Bibliografia


Bryant F.B., A Four-Factor Model of Perceived Control: Avoiding, Coping, Obtaining, and Savoring. Journal of Personality, V. 57 1989 (4), s. 773–797.

Drwal R.Ł., Poczucie kontroli jako wymiar osobowości – podstawy teoretyczne, techniki badawcze i wyniki badań, [w:] Materiały do nauczania psychologii, red. L. Wołoszynowa PWN, Warszawa 1978, t. III, s. 307-24.

Helming H., Montessori – Paedagogik, Herder, Muenchen, Wien

Jędrysik M., Paradoksy Marii Montessori, „Wysokie Obcasy” 2012, http://www.wysokieobcasy.pl/wysokieobcasy/1,96856,12885287,Paradoksy_Marii_Montessori. html?as=3, (dostęp: 20.09.2012).

Limont W., Synektyka a zdolności twórcze. Eksperymentalne badania stymulowania rozwoju zdolności twórczych z wykorzystaniem aktywności plastycznej, UMK, Toruń 1994.

Miksza M., Zrozumieć Montessori czyli Maria Montessori o wychowaniu dziecka. Idee-metody-inspiracje, Oficyna Wydawnicza „Impuls”, Kraków 1998.

Miksza M., Metoda Montessori z perspektywy koncepcji „przygotowanego otoczenia”. Opracowanie biblioteczka PMS, www.montessoricentrum.pl (dostęp: 25.10.2013).

Miles M.B, Huberman A.K., Analiza danych jakościowych, Trans Humana, Białystok 2000.

Montessori M., Das kreative Kind, Herder, Muenchen 1993.

Montessori M., Erziehung zum Menschen. Fischer dtv, Frankfurt 1994.

Nęcka E., Wymiary twórczości, [w:] Nowe teorie twórczości, Szmidt K., Piotrowski K., red., Oficyna Wydawnicza „Impuls”, Kraków 2002.

Nęcka E., Twórczość, [w:] Psychologia, Strelau J. red., Gdańskie Wydawnictwo Psychologiczne, Gdańsk 2004, Tom 3, s. 783-807.

Popek S., Człowiek jako jednostka twórcza, UMCS, Lublin 2001.

Popek S., Kwestionariusz Twórczego Zachowania KAHN, Wydawnictwo UMCS, Lublin 2004.

Sikorska I., Rozwój dziecka w przedszkolu. Stymulujące wartości wybranych systemów edukacyjnych, Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego, Kraków 2010.

Surma B., Pedagogika Montessori – podstawy teoretyczne i twórcze inspiracje w praktyce, Wydawnictwo Palatum, Łódź 2008.

Surma B., Teoretyczne założenia kształtowania postawy twórczej dzieci w wieku przedszkolnym, „Edukacja Elementarna w Teorii i Praktyce”, 26(2012)4, s. 13-28.

Szmidt K., Szkice do pedagogiki twórczości, Oficyna Wydawnicza „Impuls”, Kraków 2001.

Szmidt K., Wcześniej niż Fromm i Maslow: Korniłowicza i Radlińskiej koncepcje postawy twórczej na tle współczesnym, [w:] Nowe teorie twórczości. Nowe metody pomocy w tworzeniu, Szmidt K., Piotrowski K., red., Oficyna Wydawnicza „Impuls”, Kraków 2002, s. 19-44.

Szmidt K., Piotrowski K., red., Nowe teorie twórczości. Nowe metody pomocy w tworzeniu, Oficyna Wydawnicza „Impuls”, Kraków 2002.

Szmigielska B., Społeczno-uczeniowa teoria osobowości Juliana B. Rottera, [w:] Współczesne koncepcje osobowości, red. A. Gałdowa, UJ, Kraków 1995.

Śliwerski B., Edukacja alternatywna w Polsce na przykładzie recepcji pedagogiki montessoriańskiej, „Wszystko dla Szkoły”, (2000)2, s. 2-4.


Refbacks

  • There are currently no refbacks.


Creative Commons License
This work is licensed under a Creative Commons Attribution-NoDerivatives 4.0 International License.

ISSN 1896-2327
e-ISSN 2353-7787