Edukacja outdoorowa a emocje w nauce drugiego języka
Abstrakt
Niniejszy artykuł analizuje outdoorowe uczenie się języka, emocjonalnie złożone i pedagogicznie warunkowe środowisko edukacji w zakresie języka drugiego i obcego. Główna teza zakłada, że uczenia się poza klasą nie należy rozumieć wyłącznie jako przestrzennego przeniesienia procesu nauczania, lecz jako sytuację dydaktyczną kształtowaną przez wzajemne oddziaływanie projektu zadania, gotowości uczącego się, kontekstu przestrzennego, ekspozycji społecznej oraz bezpieczeństwa komunikacyjnego. Odwołując się do pedagogiki doświadczenia oraz miejsca, psychologii środowiskowej, badań nad emocjami w przyswajaniu języka drugiego, teorii przepływu oraz zadaniowego nauczania języka, artykuł omawia potencjał terenowych zadań komunikacyjnych w zakresie wspierania kompetencji leksykalnych, pragmatycznych, interakcyjnych, kulturowych, społecznych i mediacyjnych. Jednocześnie podkreśla, że środowiska outdoorowego uczenia się nie są z natury pozytywne ani motywujące dla wszystkich uczących się. Przestrzenie naturalne i społeczne mogą sprzyjać ciekawości, sprawczości, przyjemności oraz gotowości do komunikowania się, ale mogą również generować lęk, dyskomfort, niepewność lub zachowania unikowe.
Bibliografia
Becker, C., Lauterbach, G., Spengler, S., Dettweiler, U., & Mess, F. (2017). Effects of regular classes in outdoor education settings: A systematic review on students’ learning, social and health dimensions. International Journal of Environmental Research and Public Health, 14(5), Article 485. https://doi.org/10.3390/ijerph14050485
Bixler, R.D., Carlisle, C.L., Hammitt, W.E., & Floyd, M.F. (1994). Observed fears and discomforts among urban students on school field trips to wildland areas. The Journal of Environmental Education, 26(1), 24–33. https://doi.org/10.1080/00958964.1994.9941430
Bixler, R.D., & Floyd, M.F. (1997). Nature is scary, disgusting, and uncomfortable. Environment and Behavior, 29(4), 443–467. https://doi.org/10.1177/001391659702900401
Cenoz, J., & Gorter, D. (2008). The linguistic landscape as an additional source of input in second language acquisition. IRAL – International Review of Applied Linguistics in Language Teaching, 46(3), 267–287. https://doi.org/10.1515/IRAL.2008.012
Council of Europe. (2020). Common European framework of reference for languages: Learning, teaching, assessment. Companion volume. Council of Europe Publishing.
Csíkszentmihályi, M. (1990). Flow: The psychology of optimal experience. Harper & Row.
Dewaele, J.-M., & MacIntyre, P.D. (2014). The two faces of Janus? Anxiety and enjoyment in the foreign language classroom. Studies in Second Language Learning and Teaching, 4(2), 237–274. https://doi.org/10.14746/ssllt.2014.4.2.5
Dewey, J. (1938). Experience and education. Macmillan.
Dillon, J., Rickinson, M., Teamey, K., Morris, M., Choi, M.Y., Sanders, D., & Benefield, P. (2006). The value of outdoor learning: Evidence from research in the UK and elsewhere. School Science Review, 87(320), 107–111.
Dörnyei, Z. (2005). The psychology of the language learner: Individual differences in second language acquisition. Lawrence Erlbaum.
Dörnyei, Z. (2009). The L2 motivational self system. In Z. Dörnyei & E. Ushioda (Eds.), Motivation, language identity and the L2 self (pp. 9–42). Multilingual Matters.
Egbert, J. (2003). A study of flow theory in the foreign language classroom. The Modern Language Journal, 87(4), 499–518. https://doi.org/10.1111/1540-4781.00204
Ellis, R. (2003). Task-based language learning and teaching. Oxford University Press.
Fredrickson, B.L. (2001). The role of positive emotions in positive psychology: The broaden-and-build theory of positive emotions. American Psychologist, 56(3), 218–226. https://doi.org/10.1037/0003-066X.56.3.218
Horwitz, E.K., Horwitz, M.B., & Cope, J. (1986). Foreign language classroom anxiety. The Modern Language Journal, 70(2), 125–132. https://doi.org/10.1111/j.1540-4781.1986.tb05256.x
Kaplan, S. (1995). The restorative benefits of nature: Toward an integrative framework. Journal of Environmental Psychology, 15(3), 169–182. https://doi.org/10.1016/0272-4944(95)90001-2
Kellert, S.R., & Wilson, E.O. (Eds.). (1993). The biophilia hypothesis. Island Press.
Kolb, D.A. (1984). Experiential learning: Experience as the source of learning and development. Prentice Hall.
Krashen, S.D. (1982). Principles and practice in second language acquisition. Pergamon Press.
Lomax, T., Butler, J., Cipriani, A., & Singh, I. (2024). Effect of nature on the mental health and well-being of children and adolescents: Meta-review. The British Journal of Psychiatry, 225(3), 401–409. https://doi.org/10.1192/bjp.2024.109
Ly, V., & Vella-Brodrick, D.A. (2024). Effects of school-led greenspace interventions on mental, physical and social wellbeing in children and adolescents: A systematic review. Educational Psychology Review, 36, Article 133. https://doi.org/10.1007/s10648-024-09963-1
MacIntyre, P.D., Clément, R., Dörnyei, Z., & Noels, K.A. (1998). Conceptualizing willingness to communicate in a L2: A situational model of L2 confidence and affiliation. The Modern Language Journal, 82(4), 545–562. https://doi.org/10.1111/j.1540-4781.1998.tb05543.x
MacIntyre, P.D., Gregersen, T., & Mercer, S. (Eds.). (2016). Positive psychology in SLA. Multilingual Matters.
Mann, J., Gray, T., Truong, S., Brymer, E., Passy, R., Ho, S., Sahlberg, P., Ward, K., Bentsen, P., Curry, C., & Cowper, R. (2022). Getting out of the classroom and into nature: A systematic review of nature-specific outdoor learning on school children’s learning and development. Frontiers in Public Health, 10, Article 877058. https://doi.org/10.3389/fpubh.2022.877058
Myhre, T.S., Dewaele, J.-M., Fiskum, T.A., & Holand, A.M. (2023). Anxiety and enjoyment among young teenagers learning English as a foreign language outdoors: A mixed-methods study. Innovation in Language Learning and Teaching, 17(4), 827–844. https://doi.org/10.1080/17501229.2022.2161550
Nunan, D. (2004). Task-based language teaching. Cambridge University Press.
Peng, J.-E. (2022). Willingness to communicate in a second language. Cambridge University Press.
Rickinson, M., Dillon, J., Teamey, K., Morris, M., Choi, M.Y., Sanders, D., & Benefield, P. (2004). A review of research on outdoor learning. National Foundation for Educational Research and King’s College London.
Smith, G.A. (2002). Place-based education: Learning to be where we are. Phi Delta Kappan, 83(8), 584–594. https://doi.org/10.1177/003172170208300806
Sobel, D. (2004). Place-based education: Connecting classrooms & communities. The Orion Society.
Soga, M., & Evans, M.J. (2024). Biophobia: What it is, how it works and why it matters. People and Nature, 6(3), 922–931. https://doi.org/10.1002/pan3.10647
Ulrich, R.S. (1993). Biophilia, biophobia, and natural landscapes. In S.R. Kellert & E.O. Wilson (Eds.), The biophilia hypothesis (pp. 73–137). Island Press.
Ulrich, R.S., Simons, R.F., Losito, B.D., Fiorito, E., Miles, M.A., & Zelson, M. (1991). Stress recovery during exposure to natural and urban environments. Journal of Environmental Psychology, 11(3), 201–230. https://doi.org/10.1016/S0272-4944(05)80184-7
Willis, D., & Willis, J. (2007). Doing task-based teaching. Oxford University Press.
Wilson, E.O. (1984). Biophilia. Harvard University Press.
Zhang, W., Goodale, E., & Chen, J. (2014). How contact with nature affects children’s biophilia, biophobia and conservation attitude in China. Biological Conservation, 177, 109–116. https://doi.org/10.1016/j.biocon.2014.06.011
Copyright (c) 2026 Edukacja Elementarna w Teorii i Praktyce

Utwór dostępny jest na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa – Bez utworów zależnych 4.0 Międzynarodowe.
1. Autor zgłaszając swój artykuł oświadcza, że jest Autorem artykułu (zwanego dalej Utworem) i:
- przysługują mu wyłączne i nieograniczone prawa autorskie do Utworu,
- jest uprawniony/a do rozporządzania prawami autorskimi do Utworu.
Oświadcza, że nie narusza praw autorskich osób trzecich i praw prawnych.
Oświadcza, że nie występuje żaden konflikt interesów.
2. Udziela Uniwersytetowi Ignatianum w Krakowie nieodpłatnej, niewyłącznej, nieograniczonej terytorialnie licencji do korzystania z Utworu na następujących polach eksploatacji:
- utrwalania utworu w formie papierowej, a także na nośniku cyfrowym lub magnetycznym;
- zwielokrotnienia utworu dowolną techniką, bez ograniczenia ilości wydań i liczby egzemplarzy;
- rozpowszechniania utworu i jego zwielokrotnionych egzemplarzy na jakimkolwiek nośniku, w tym wprowadzenia do obrotu, sprzedaży, użyczenia, najmu;
- wprowadzenia utworu do pamięci komputera;
- rozpowszechniania utworu w sieciach informatycznych, w tym w sieci Internet;
- publicznego wykonania, wystawienia, wyświetlenia, odtworzenia oraz nadawania i reemitowania, a także publicznego udostępniania utworu w taki sposób, aby każdy mógł mieć do niego dostęp w miejscu i czasie przez siebie wybranym;
- w zakresie praw zależnych do Utworu, obejmujących w szczególności prawo do dokonania koniecznych zmian w Utworze, wynikających z opracowania redakcyjnego i metodycznego, a także do dokonania tłumaczenia Utworu na języki obce.
Udzielenie licencji następuje z chwilą przekazania Utworu na rzecz Uniwersytetowi Ignatianum w Krakowie. Uniwersytet Ignatianum w Krakowie jest uprawniony do udzielania dalszych sublicencji do Utworu, w zakresie udzielonego prawa. Licencja jest ograniczona czasowo i zostaje udzielona na okres 15 lat, licząc od daty jej udzielenia.
Wyraża się zgodę i zachęca autorów do publikacji ich tekstu w Internecie (np. w repozytorium instytucji lub na jej stronie internetowej) przed lub podczas procesu składania tekstu jako, że może to prowadzić do korzystnych wymian oraz wcześniejszego i większego cytowania opublikowanego tekstu (Patrz The Effect of Open Access). Zalecamy wykorzystanie dowolnego portalu stowarzyszeń badawczych z niżej wymienionych: